BÁO CÁO HOẠT ĐỘNG HỘI IN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH NHIỆM KỲ II (2016-2022)
1. Hiện trạng ngành công nghiệp in thế giới, Việt Nam và thành phố Hồ Chí Minh giai đoạn 2016 – 2021.
1.1 Hiện trạng của ngành công nghiệp in thế giới
Theo báo cáo thị trường mới đây của Smithers, ngành công nghiệp in toàn cầu được dự báo sẽ đạt 821 tỷ đô la vào năm 2022, nhờ sự tăng trưởng của bao bì và nhãn hàng và in kỹ thuật số.
Thị trường in toàn cầu đang thay đổi, nhiều xuất bản phẩm truyền thống đã có phiên bản điện tử thay thế cho sách in. Sách điện tử, báo và tạp chí trực tuyến đang chiếm lĩnh thị phần quan trọng trên thị trường; trong khi các loại niên giám, danh bạ, cataloge và tài liệu quảng cáo đã có bản điện tử thay thế; Ngày càng có nhiều giao dịch điện tử hơn làm giảm nhu cầu về giấy tờ và các loại tín phiếu; Bên cạnh đó, các chi tiêu quảng cáo đang chuyển sang các lĩnh vực mới bao gồm cả trực tuyến. Những yếu tố kể trên cùng với sự phát triển không ngừng của mạng xã hội đang dẫn đến việc số lượng xuất bản phẩm suy giảm, trong khi nhu cầu về bao bì và nhãn mác ngày càng tăng.
Công nghệ in cũng đang thay đổi. In kỹ thuật số và in lai ghép sẽ tiếp tục phát triển vì nó cho phép sản xuất nhiều bản in được cá thể hoá với giá thành rẻ hơn. Các thế hệ máy in mới có năng suất và chất lượng cao hơn nên ngày càng thúc đẩy vị thế cạnh tranh của công nghệ số. Thị phần của kỹ thuật số trên toàn cầu tăng về giá trị từ 15,7% năm 2017 lên 19,3% vào năm 2022.
Ngoài các số liệu về lĩnh vực in và bao bì kể trên, mỗi khu vực trên thế giới lại có sự phát triển thị trường khác nhau. Khuynh hướng chung là chuyển giao công nghệ từ các thị trường phát triển ổn định và thiết bị đã qua sử dụng vào các thị trường mới nổi. Tuy nhiên, các khách hàng lớn, các nhà quảng cáo, nhà xuất bản và người đặt mua bao bì đang ngày càng yêu cầu các sản phẩm chất lượng cao và đồng nhất ở mọi nơi trên thế giới.
Xét ở tổng thể, Châu Á đang dẫn đầu về giá trị và số lượng in, mặc dù bức tranh giữa các quốc gia khác nhau. Châu Á không phải là một thị trường riêng lẻ, thị trường Nhật Bản đã trưởng thành hiện đang suy giảm trong khi thị trường ở Trung Quốc và các quốc gia có chi phí sản xuất thấp khác đang tăng lên. Có sự mất kết nối giữa các khu vực có ngành in phát triển cao như Bắc Mỹ, Tây Âu, Châu Úc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Singapore và Đài Loan – và các quốc gia châu Á khác – Mỹ Latinh, Đông Âu, Trung Đông và Châu Phi, nơi có thị trường in kém phát triển.
1.2. Hiện trạng của ngành công nghiệp in Việt Nam
Tại Việt Nam, ngành công nghiệp in cũng chịu sự chi phối chung trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam chịu ảnh hưởng bởi dịch Covid-19 bùng phát trong quý II năm 2021. Mặc dù được nhận định là ít bị ảnh hưởng hơn các ngành khác nhưng việc giá giấy cùng với các loại vật tư khác liên tục tăng và thậm chí không mua được giấy buộc các nhà máy nằm trong tình trạng thiếu hụt và chờ đợi. Các tác động chính đến ngành In phần lớn nằm ở mảng in thương mại, vật tư khan hiếm và tăng giá.
Theo báo cáo của Hiệp hội in Việt Nam, mặc dù có một số nhà in nhỏ, năng lực cạnh tranh yếu đã phải đóng cửa nhưng tổng số cơ sở in cả nước vẫn tăng. Theo số liệu của Cục xuất bản, In và Phát hành, năm 2021 số lượng nhà in công nghiệp cả nước đã tăng 4,1% so với năm trước, trong đó thành phố Hồ Chí Minh tăng 5,6%. Theo cơ cấu sản phẩm thì các doanh nghiệp in tổng hợp chiếm 51 %, các doanh nghiệp chuyên in bao bì, nhãn hàng chiếm 49 %.
– Tổng doanh thu toàn ngành năm 2021, theo con số thống kê của Cục xuất bản, In và Phát hành khoảng 3,8 tỷ USD. Thực tế con số này khoảng 5 tỷ USD nếu tính luôn sản lượng in trên các nguyên vật liệu khác như nhựa, kim loại và lượng giấy thực tế sử dụng cho ngành In. Còn theo con số của Heidelberg Nhà cung cấp thiết bị in lớn cho thế giới thì doanh thu của ngành công nghiệp in Việt Nam vào cỡ 6,7 tỷ USD.
– Việc đầu tư, đổi mới trang thiết bị trong những năm qua của ngành in Việt Nam vẫn duy trì đều đặn. Trong năm 2021, số lượng máy in nhập khẩu về Việt Nam vẫn tăng, số lượng máy in công nghiệp là 994 chiếc, cao hơn năm trước 18 % với tổng trị giá tương đương gần 140 triệu USD.
– Về tình hình nhân lực. Số lao động làm việc trong ngành in Việt Nam khoảng 70.000 người. Lực lượng lao động kể trên vừa thiếu về số lượng, vừa yếu về chất lượng. Đây cũng là một trong những khó khăn lớn nhất của ngành in Việt Nam hiện nay.
1.3. Hiện trạng ngành In thành phố Hồ Chí Minh giai đoạn 2015-2022
Hình 1: Quang cảnh hội nghị thường niên hội in TPHCM năm 2018
Hình 2: Tham luận về in Kỹ thuật số tại hội nghị thường niên hội in TPHCM năm 2018
Ngành công nghiệp In tại thành phố Hồ Chí Minh phát triển tương đồng với đặc điểm của ngành In Việt nam qua các thời kỳ và trải qua 4 giai đoạn: (1) phát triển ổn định 2015-2018; (2) Giai đoạn chựng lại do ảnh hưởng của tranh chấp thương mại Mỹ Trung 2019-2020; (3) Giai đoạn suy giảm do đại dịch Covid 2020-2021 và (4) nỗ lực phục hồi từ cuối năm 2021 đến nay.
Giai đoạn 2015-2018 ngành In TPHCM phát triển tốt và ổn định. Trong giai đoạn này, đánh giá chung qua khảo sát các doanh nghiệp in vào các kỳ báo cáo tài chính cuối năm cho thấy doanh thu và lợi nhuận của các doanh nghiệp in TPHCM tăng trưởng trung bình 6% mỗi năm. Thị trường In tại Thành phố HCM vẫn luôn năng động vào cuối năm.
Khối doanh nghiệp tư nhân tại TPHCM phát triển mạnh, nhiều DN in tư nhân tiếp tục đầu tư đổi mới, tiếp tục nhiều DN In cổ phần và tư nhân chuyển đổi mặt bằng, tinh gọn sản xuất, tập trung đầu tư chuyên sâu về công nghệ dây chuyền, hệ thống thành phẩm sau in cho sách và bao bì, in Offset heat set (có sấy) liên hoàn, các DN đều quan tâm tập trung đến nâng cao chất lượng và năng suất để cạnh tranh và ổn định thị trường.
Trải qua một thời gian dài giá gia công in tại TP HCM không tăng so với mặt bằng chung giá cả của các loại sản xuất khác, cạnh tranh giá rất cao trong các DN in để duy trì nguồn hàng ổn định. Thị trường kinh doanh thiết bị ngành in, giấy và vật tư khác biến động nhanh, giá cả của vật tư in lên xuống thất thường qua nhiều thương hiệu mới, xu hướng cạnh tranh cao. Nguyên liệu chính là giấy in và hạt nhựa vẫn tiếp tục biến động phức tạp từ cuối năm 2017 đến nay.
– Ngành in TPHCM tuy phát triển mạnh trước đại dịch nhưng vẫn có nhiều bất cập
+ In kĩ thuật số kém phát triển, manh mún và tập trung chủ yếu ở các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài.
+ In xuất khẩu của Việt Nam còn quá yếu, chủ yếu tập trung ở các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài.
+ Các công ty in và bao bì lớn của Việt Nam đang dần bị chi phối bởi các công ty Nước ngoài. Trong tương lai không xa việc sản xuất bao bì, nhãn mác và in xuất khẩu tại Việt Nam sẽ nghiêng hẳn về phía doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài.
Đến năm 2019 ngành In TPHCM bắt đầu gặp khó khăn do yếu tố tác động của tranh chấp thương mại Mỹ – Trung và đến năm 2020-2021 thì lâm vào cảnh hết sức khó khăn do đại dịch Covid-19. Trong giai đoạn này, tỷ suất lợi nhuận về in không cao, giá giấy liên tục tăng, các vật tư nguyên liệu in cũng biến động phức tạp, sản lượng các loại ấn phẩm truyền thống như sách báo, tạp chí, văn hóa phẩm có tăng, nhưng số lượng in cho mỗi hợp đồng thường ít đi và cạnh tranh cao về giá lẫn thời gian.
Một số các doanh nghiệp in nhỏ vẫn tiếp tục đổi mới công nghệ in, tập trung đổi mới nhiều vào khâu sau in, và một số các máy in Offset tự động hóa đời mới để tăng năng suất giải quyết các nguồn hàng cần giao hàng nhanh. Thị trường in ấn tiếp tục phát triển đa dạng hơn, các DN in nhỏ và vừa chủ yếu in gia công trở nên rất năng động linh hoạt trong cạnh tranh.
Đầu tư công nghệ in kỹ thuật số, công nghệ in kết hợp giữa Offset và Flexo tiếp tục được nhiều DN in quan tâm, trong 7 năm qua, có nhiều đơn vị đầu tư thêm thiết bị in kết hợp và sau thành phẩm. Tuy nhiên công nghệ in lai ghép và kỹ thuật số vẫn chưa phát triển tương ứng với khuynh hướng của thế giới và khu vực.
Vào đầu mùa dịch (Quý 1/2020) các doanh nghiệp in nhìn chung đều bị ảnh hưởng khá nghiêm trọng, tuy nhiên từng doanh nghiệp vẫn cố gắng hết sức có nguồn hàng và giữ cho công nhân viên có tinh thần làm việc ổn định. Từ quý 3 năm 2021, dịch bệnh diễn biến phức tạp, ngành In TPHCM tuân thủ nghiêm ngặt về vấn đề giãn cách xã hội được áp dụng trong môi truờng làm việc, các doanh nghiệp áp dụng biện pháp chia ca, giảm số ngày làm việc để đảm bảo giãn cách xã hội theo quy định, cá biệt có doanh nghiệp cho công nhân nghỉ luôn và chỉ phân công người vào thực hiện các đơn hàng dở dang. Trong giai đoạn này sản lượng, đơn hàng, doanh thu giảm 50% nhưng sau đó đã tăng dần lên khoảng 70% so với cùng kỳ năm 2019. Các Doanh nghiệp qua thời gian khủng hoảng lúc đầu đã bình tĩnh, giữ vẫn tinh thần tốt và đã vuợt qua được giai đoạn khó khăn, đang sáng tạo để tồn tại và tìm cách phát triển sau đại dịch.
Mảng xuất bản phẩm bị ảnh hưởng nhiều nhất, các nhà sách lớn phải đóng cửa, các cửa hiệu sách nhỏ, các tiệm sách báo lề đường cũng phải nghỉ bán, tạp chí cũng giảm sút doanh thu nghiêm trọng. Doanh thu toàn ngành in Xuât bản phẩm giảm trên 50%.
Dịch vụ in quảng cáo, in KTS bị giảm sút rất nhiều. Trong thời gian cách ly xã hội, doanh thu mảng in quảng cáo và KTS giảm còn 10%, hiện nay đã phục hồi hơn 60% so với cùng kỳ các năm trước dịch.
Các công ty in vừa và nhỏ đang sản xuất nhãn hàng và bao bì cho các mặt hàng thiết yếu như nước mắm, dầu ăn, dược phẩm…tuy có giảm 30% trong thời gian cách ly nhưng sau đó đã phục hồi đạt 90% so với các năm trước. Cá biệt các công ty sản xuất hộp khẩu trang, thiết bị y tế và dược phẩm còn tăng doanh số 13 -17%.
Về mảng bao bì và nhãn hàng cho Bia rượu, do ảnh huởng QĐ 100 kèm theo ảnh huởng dịch Covid nên sức tiêu thụ nguời Bia ruợu giảm hơn 50%. Tình hình đã dần khá hơn vào các tháng cuối năm 2020 nhưng không vượt quá 70% so với năm ngoái. Các Công ty in nhãn và bao bì bia rượu bị ảnh hưởng nặng nề, bị tồn đọng sản phẩm, phải giao hàng chậm lại và kéo dài thời gian giao hàng ra đến năm 2021-2022, kế hoạch phát triển trong năm 2020 là không thể thực hiện, nhiều doanh nghiệp có doanh số hiện tại chưa đến 50% so với cùng kỳ năm 2019.
Các công ty chuyên in bao bì xuất khẩu cũng bị ảnh hưởng nặng nề do tình hình tiêu thụ ở các Nước Mỹ và Châu Âu suy giảm và thiếu tàu vận tải hàng hoá, đặc biệt là các công ty nằm trong chuỗi cung ứng toàn cầu phải bị gián đoạn sản xuất do các thiếu hụt phụ kiện từ các nhà máy ở nước ngoài (bị đóng cửa). Các doanh nghiệp in và bao bì tham gia một phần vào xuất khẩu cũng phát triển tốt hơn năm 2019.
Tình trạng thiếu thợ in rất căng thẳng, tình trạng thợ in nhảy việc thường xuyên diễn ra. Việc thu hút lao động vào các doanh nghiệp và học sinh, sinh viên vào các cơ sở đào tạo đều rất khó khăn. Chất lượng đào tạo chưa theo kịp nhu cầu đổi mới và phát triển của công nghệ, các doanh nghiệp chưa thực sự quan tâm đến công tác đào tạo, tự đào tạo và các giải pháp nâng cao trình độ chuyên môn, tay nghề. Hội in TPHCM đang xem xét kế hoạch phát triển nguồn lực đáp ứng cho nhu cầu ngành in theo mô hình mới có kết hợp với chuyển đổi số trong đào tạo.
2. Hoạt động của Hội in TP.HCM giai đoạn 2016 – 2021
Được thành lập từ năm 2010, hội in TPHCM, với 51 hội viên lúc đầu, sau đó tăng lên 106 vào năm 2016, hiện nay đã phát triển lên 210 hội viên, hội in TPHCM có quan hệ mật thiết với hiệp hội in Việt Nam.
Các hoạt động chuyên môn của Hội trong giai đoạn 2015-2022 tập trung vào tới 4 mục tiêu chính:
-
- Hội nhập khu vực và quốc tế
- Tiêu chuẩn hoá chất lượng
- Phát triển nguồn lực
- Chăm lo cho hội viên và các hoạt động thiện nguyện
3. Phương hướng hoạt động của Hội in TP.HCM nhiệm kỳ III (2022 – 2027)
- Kiện toàn bộ máy Ban chấp hành để hoạt động đồng đều, có hiệu quả hơn, đoàn kết và phát huy sức mạnh tập thể của toàn thể Ban chấp hành và các hội viên.
- Phối hợp chặt chẽ với các cơ quan quản lý ngành là cục Xuất bản-In-Phát hành; sở TTTT TPHCM và các cơ quan hữu quan trong việc xây dựng thể chế, cơ chế chính sách, hệ thống pháp luật có liên quan đến ngành in. Tích cực tham gia trong quá trình soạn thảo dự án Luật Xuất bản mới theo tinh thần đổi mới triệt để, tạo hành lang pháp lý thuận lợi để ngành công nghiệp in Việt Nam phát triển, nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường trong nước và hội nhập quốc tế.
- Khuyến khích và phổ biến kinh nghiệm đến các doanh nghiệp in về thương mại điện tử để ngành in cùng hòa nhập với xu thế chung của thế giới và nền kinh tế số đang được nhà nước quan tâm. Hỗ trợ để sàn thương mại điện tử ngành in Việt Nam hoạt động hiệu quả.
- Xúc tiến việc thành lập Trung tâm tư vấn ngành in.
- Khảo sát nhu cầu và các điều kiện cần thiết trong việc hình thành khu công nghiệp in.
- Khuyến khích tăng cường và đổi mới công tác đào tạo nguồn nhân lực cho ngành in, tập trung vào thay đổi mô hình đào tạo, đào tạo trực tuyến, đào tạo tại chỗ và đào tạo đội ngũ cán bộ thực hành song song với các nguồn đào tạo truyền thống.
- Phối hợp với hiệp hội in Việt Nam thực hiện dự án Giải thưởng chất lượng ngành in.
- Đẩy mạnh công tác phát triển hội viên, phấn đấu đến cuối nhiệm kỳ đưa số hội viên lên con số 250
- Tăng cường các hoạt động giao lưu giữa các vùng miền, khuyến khích việc hợp tác, liên kết giữa các hội viên, doanh nghiệp để tận dụng thế mạnh của nhau và giảm chi phí đầu tư.
- Phối hợp với Hiệp hội in Việt Nam, Hiệp hội Bao bì Việt Nam, Hội Xuất bản Việt Nam, Tổng Công ty Giấy Việt Nam, Hiệp hội Quảng cáo Việt Nam… trong các lĩnh vực có liên quan.
- Tổ chức các đoàn tham gia hội chợ triển lãm quốc tế ngành in trong và ngoài nước, tham gia các cuộc hội thảo quốc tế, đăng cai một hội thảo quốc tế tại Việt Nam với chủ đề về phát triển ngành in.
- Tăng cường công tác thông tin đến hội viên, tăng cường truyền tải thông tin qua các kênh trực tuyến của Hội.
- Tham gia tích cực phong trào thi đua và các hình thức hoạt động nhân kỷ niệm 70 năm ngày truyền thống của ngành Xuất bản, In và Phát hành.
- Thực hiện chỉ đạo của Sở Thông tin và Truyền thông đối với ngành in với các công việc trọng tâm là:
– Thể chế
– Thị trường
– Nguồn nhân lực
– Chuyển đổi số
Để thực hiện đầy đủ chương trình công tác kể trên chúng ta rất cần một tinh thần đoàn kết, đổi mới, sáng tạo, hợp tác, phát huy nội lực và sẵn sàng hội nhập.
T.M BAN CHẤP HÀNH HỘI IN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
CHỦ TỊCH
NGÔ ANH TUẤN
